1st Chapter-संस्कृत व्याकरण

संस्कृत

VERB PRESENT TENSE

1. भवान् भीष्मश्च कर्णश्च कृपश्च समितिञ्जयः-You and Vishma…
2. परं ब्रह्म परं धाम पवित्रं परमं भवान् -You are absolute Brahman and Holy of the Holiness

To be (Verb) PRESENT TENSE

1st भवामि भवावः भवामः
2nd भवसि भवथः भवथ
3rd भवति भवतः भवन्ति

To be [Verb] PRESENT TENSE

1st अस्मि स्वः स्मः
2nd असि स्थः स्थ
3rd अस्ति स्तः सन्ति

धर्माविरुद्धो भूतेषु कामो अस्मि भरतर्षभ

अस्ति भागीरथीतीरे पाटलिपुत्रनामधेयं नगरम् ।

Example of Verb 3rd person Singular Present Tense

1. अथ केन प्रयुक्तोयं पापं चरति पूरुषः
2. अथवा योगिनामेव कुले भवति धीमताम्
3. अनन्यचेताः सततं यो मां स्मरति नित्यशः
4. अनाश्रितः कर्मफलं कार्यं कर्म करोति यः
5. अन्यानि संयाति नवानि देही
6. नवानि गृह्णाति नरोपराणि
7. यत्प्राणेन न प्राणिति येन प्राणः प्रणीयते ।
8. यच्छ्रोत्रेण न शृणोति येन श्रोत्रमिदं श्रुतम् ।
9. यच्चक्षुषा न पश्यति येन चक्षूंषि पश्यति ।
10. समानं मन्त्रमभि मन्त्रये वः समानेन वो हविषा जुहोमि ॥
11. यो विश्वाभि विपश्यति भुवना सं च पश्यति ।

Example of Verb 1ST person Singular Present Tense

धर्मसंस्थापनार्थाय संभवामि युगे युगे

READ

अस्ति भागीरथीतीरे गृध्रकूट नाम्नि पर्वते महान् पर्कटीवृक्षः । तस्य कोटरे दैवदुर्विपाकात्गलित नख नयनो जरद्गव नामा गृध्रः प्रतिवसति । अथ कृपया तज्जीवनाय तद्वृक्षवासिनः पक्षिणः स्वाहारात्किंचित्किंचिदुद्धृत्य तस्मै ददति, तेनासौ जीवति, तेषां शावकरक्षां च करोति ।

1. असुर्या नाम ते लोका अन्धेन तमसा वृताः । तांस्ते प्रेत्याभिगच्छन्ति ये के चात्महनो जनाः
2. अन्धं तमः प्रविशन्ति ये अविद्यामुपासते । 

Interrogative sentences

1. कः गच्छति– Who is going ?
2. किम् गच्छति- What is going ?
3. किं तद्ब्रह्म किमध्यात्मं किं कर्म

किम् Pronoun- Asking Question

Ordinary Sanskrit Vocabulary

1. अखण्डः complete
2. अग्निवर्षणम् firing
3. अग्रजा elder sister
4. अग्रषितः forward
5. अग्रे further
6. अङ्कम् mark
7. अङ्कियः digital
8. अण्डम् egg
9. अतिथिसत्कारः hospitality
10. अतः therefore
11. अत्र here
12. अथवा or
13. अद्य रात्रौ tonight
14. अद्वितीयः unique
15. अधिनियमः act (law)
16. अधिपत्रम् warrant
17. अधिवक्त्री Advocate (f)
18. अनिच्छता reluctantly
19. अनुमन्यते allow
20. अनुज्ञापत्रम् license
21. अन्त्यक्रिया funeral
22. अन्यथा चिन्तनम् misunderstanding
23. अपरिहार्यः inevitable
24. अपि too, also, even
25. अभिज्ञानम् recognition
26. अयः iron
27. अवकरकण्डोलः dustbin
28. अवगुण्ठनम् veil
29. अष्ठोरागः lipstick
30. असूया jealousy